Παρασκευή, 11 Σεπτεμβρίου 2009

Η τελευταία ευκαιρία ή η δεύτερη φάση του σχεδίου Ανάν



του Σενέρ Λεβέντ
Φτάσαμε στο σήμερα επαναλαμβάνοντας συνεχώς ότι «αυτή είναι η τελευταία ευκαιρία». Δηλαδή μας ειδοποίησαν από την αρχή κιόλας της υπόθεσης ότι δεν θα υπάρξει καμία άλλη ευκαιρία για λύση και ότι το τρένο θα φύγει. Σαν να είναι η Κιβωτός του Νώε, όχι ένα ευλογημένο τρένο. Όποιος ανέβει ανέβηκε. Όποιος δεν ανέβει κάηκε. Είναι σαν το τέλος του κόσμου αυτό που αποκαλούν «τελευταία ευκαιρία». Αλλά σκεφτείτε και εσείς λίγο σαν εκείνους τους «σοφούς» που ήρθαν να μας συμβουλεύσουν. Αυτό το μήνυμα σε ποιον απευθύνεται πιο πολύ; Σε όλους μας; Σε όλους τους Κύπριους δηλαδή; Δεν νομίζω. Αν κοιτάξουμε τις εξελίξεις, αυτό λέγεται πιο πολύ για τους Ελληνοκύπριους. Και δεν είναι προειδοποίηση. Μυρίζει απειλή ουσιαστικά. Αλλά μερικοί Ελληνοκύπριοι ηγέτες δεν το έχουν αντιληφθεί αυτό ακόμα. Το εκλαμβάνουν ως προειδοποίηση που γίνεται και στις δύο πλευρές. Και γιΆ αυτό λένε και εκείνοι συνεχώς ότι «αυτή είναι η τελευταία ευκαιρία». Κι όμως, δεν χρειάζεται να διαβάσει κανείς τον Μαρξ ή τον Ένγκελς για να μάθει ότι δεν υπάρχουν τελευταίες ευκαιρίες όσο ζει κάποιος. Ούτε τον Bertrand Russell. Όπως οι δρόμοι δεν λειώνουν με το περπάτημα, έτσι και οι λύσεις δεν τελειώνουν με το ψάξιμο. Το γνωρίζουν αυτό και εκείνοι που μας λένε ότι «αυτή είναι η τελευταία ευκαιρία». Δεν είναι δυνατόν να μην το ξέρουν. Όμως, παρά ταύτα μας το λένε. Γιατί; Διότι υπάρχει και κάτι άλλο που ξέρουν. 'Αλλο πράγμα επιθυμούν. Ετοιμάζουν το έδαφος γιΆ αυτό. Τη φωλιά για ένα άλλο λιοντάρι. Και για να μην τους ρωτήσει κανείς στο μέλλον «γιατί εκτρέφεις ένα λιοντάρι», σκαρφίζονται από τώρα ένα κάλυμμα.
Ουσιαστικά έτσι ήταν και στο σχέδιο Ανάν. Αυτό το σχέδιο είχε ετοιμαστεί για τη μία πλευρά μόνο, όχι και για τις δύο. Ο ουσιαστικός στόχος δεν ήταν να υπάρξουν δύο «ναι». Δεν χρειαζόταν να ήταν μάντης κάποιος για να μπορέσει να προβλέψει ότι η ελληνοκυπριακή κοινότητα θα έλεγε «όχι» σε αυτό το σχέδιο κατά το δημοψήφισμα. 'Αλλωστε αυτό ήταν το επιθυμητό. Και εφαρμόστηκε με μεγάλη επιτυχία. Κερδισμένη ήταν η Τουρκία και χαμένοι οι Κύπριοι. Και η παρούσα διαδικασία διαπραγμάτευσης φαίνεται σαν μια συνέχεια εκείνου του σχεδίου. Η δεύτερή του φάση. Στην πρώτη φάση η Τουρκία απαλλάχτηκε από τις αμαρτίες της στο νησί και κέρδισε ένα χαρτί αθωότητας. Στη δεύτερη φάση είναι η σειρά τής ΤΔΒΚ. Οι μαέστροι της ορχήστρας τής Κύπρου εφάρμοζαν πάντα σε φάσεις τα σχέδιά τους μέχρι σήμερα. Το 1963 μοίρασαν μερικώς το νησί. Το 1974 έβγαλαν το μαχαίρι και το μοίρασαν γεωγραφικά. Αν δεν καταφέρουμε να παραμερίσουμε τα σχέδιά τους, έτσι θα γίνει και τώρα.
Μας λένε συνεχώς ότι «αυτή είναι η τελευταία ευκαιρία». Τι θα γίνει, λέει, αν χαθεί και αυτή η ευκαιρία; Το διαδίδουν οι διπλωμάτες που βρίσκονται στο νησί. Έστω και αν δεν αναγνωριστεί η ΤΔΒΚ, θα γίνει τουλάχιστον Ταϊβάν. Θα φορτωθεί η ευθύνη για τη μη λύση και πάλι στην ελληνική πλευρά όπως έγινε και με το σχέδιο Ανάν και αυτή τη φορά, λένε, θα τηρηθούν οι υποσχέσεις που δόθηκαν στους Τουρκοκύπριους. Για παράδειγμα, λέει, θα αρθεί η απομόνωση. Θα αρχίσουν απευθείας πτήσεις προς την Τύμπου. Θα ανοίξει το λιμάνι της Αμμοχώστου για τον κόσμο. Θα αρθεί το εμπάργκο στον αθλητισμό, θα αρθεί και το εμπάργκο στις εξαγωγές. Καταλάβατε τι σημαίνει «τελευταία ευκαιρία» και για ποιον είναι; Λένε ανοικτά στην ελληνική πλευρά το εξής: «Είτε θα αποδεχτείς τους τουρκικούς όρους στο τραπέζι είτε εμείς δεν θα ευθυνόμαστε (για το τι θα γίνει ύστερα)». Είμαι στΆ αλήθεια περίεργος να δω πώς θα βγει ο Χριστόφιας μέσα από αυτό το τούνελ. Επιπλέον, η θέση της Τουρκίας στον κόσμο είναι πολύ πιο ισχυρή σε σύγκριση με πέντε χρόνια προηγουμένως. Εκείνοι που έκαναν ό,τι μπορούσαν γιΆ αυτήν πριν πέντε χρόνια, τώρα θα κάνουν και περισσότερα. Δεν πρόκειται να τη δυσαρεστήσουν. Δεν θα τη φέρουν σε δύσκολη θέση. Όπως δεν καίνε το πάπλωμα ολόκληρο για έναν ψύλλο, δεν πρόκειται να κάψουν την Τουρκία για την Κύπρο.
Η τουρκική πλευρά φαίνεται ότι θα βγει περισσότερο κερδισμένη όχι από τη λύση σε αυτή τη διαδικασία, αλλά από τη μη λύση. Όχι οι Τουρκοκύπριοι φυσικά. Εκείνοι που κυριαρχούν στο βόρειο τμήμα τού νησιού. Θα δοθεί παράταση στη διαίρεση για μεγάλο χρονικό διάστημα ακόμα. Μέχρι που να έρθει η σειρά μιας νέας ευκαιρίας.